و اين فقره از آيه يعنى [ خالدين فيها ما دامت السّموات و الارض ] كنايه است از تأييد و نفى انقطاع . و جمله [ الّا ما شاء ربّك ] يعنى الّا وقت مشيّة اللّه تعالى . و مقصود از [ ما يريد ] در [ انّ ربّك فعّال لما يريد ] عبارتست از تخليد البعض همچون كفّار و اخراج البعض همچون فسّاق . و مراد از [ غير مجذوذ ] غير مقطوع و ممتد الى غير النّهاية مىباشد و ترجمه آيه شريفه عبارتست از : در آن روز هيچكس جز بفرمان خدا سخن نگويد پس خلق بر دو فرقه شوند برخى شقى و بعضى اهل سعادت هستند ، امّا اهل شقاوت همه را در آتش دوزخ درحاليكه آه و ناله حسرت مىكشند درافكنند آنها در آتش دوزخ تا آسمان باقى است مخلّدند مگر آنكه مشيّت خدا بخواهد نجاتشان دهد كه البتّه خدا بقدرت و حكمت خودش هرچه بخواهد مىكند امّا اهل سعادت هم تمام در بهشت ابد تا آسمان و زمين باقى است مخلّدند مگر آنچّه مشيّت پروردگار باشد كه اعطايش ابدى و نامقطوع است . معناى استثناء در اوّل يعنى در جمله [ خالدين فيها ما دامت السّموات و الارض ] اينستكه برخى از اشقياء در آتش مخلّد نمىمانند هم چون اهل عصيان و گناه از مؤمنين كه بواسطه عصيان شقى شدند و معناى استثناء در دوّم يعنى در جمله [ امّا الّذين سعدوا ففى الجنّة خالدين فيها ما دامت السّموات و الارض الّا ما شاء ربّك ] آنست كه : بعضى از سعداء در بهشت جاودان نمىمانند بلكه در ابتداء از آن مفارقت مىكنند و مقصود ايّام عذاب ايشان است نظير فسّاق از مؤمنين كه بواسطه ايمان سعادت‌مند شدند و بايد توجّه داشت كه اقامه